1 Reinan 18:13. Jezabel a mata e profetanan di Señor.
2 Reinan 11:1. I ora Athaliah ... a mira ku su yu hòmber tabata morto, el a lanta i a destruí tur e desendientenan real.
NOTA: Den Tèstamènt Bieu, Jezabel i su yu muhé Athaliah tabata konosí pa kontrolá violentamente e reinonan nort i sùit di Israel i Juda, i pa fòrsa adorashon pagano riba e pueblo di Dios.
Revelashon 14:8. I un otro angel a sigui, bisando: Babilonia a kai, a kai, e gran stat ei, pasobra el a hasi tur nashon bebe di e biña di e furia di su fornikashon.
NOTA: Revelashon 14 ta kontené un mensahe urgente di tres punto, ku mester alkansá henter mundu promé ku e segundo binida di Hesus. Den e lès akí nos lo wak e di dos punto di e mensahe ei. Dios su akusashon di Babilonia ta ser duná pasobra el a hasi tur nashon burachi ku su biña intoksikante. E lès akí lo atendé algun mensahe masha direkto, i kisas alarmante, na tantu kreyentenan katóliko komo protestant. Kòrda ku e mensahe di e di dos angel ta di Hesus, Esun ku nos tur ta stima. Habri bo kurason pa Su bèrdat, pasobra Su úniko meta ta pa salba i pa bendishonábo.
Revelashon 17:18. I e muhé ku bo a mira ta e gran stat, ku ta reina riba e reinan di tera.
NOTA: Den profesia di Beibel, un hende muhé ta simbolisá un iglesia. Un muhé puru ta representá e berdadero iglesia di Dios manera deskribí den Revelashon 12. Un muhé infiel ta representá un iglesia ku a desviá for di e Skrituranan. Nos por ta sigur ken e muhé kaí akí ta, pasobra Revelashon 17:18 ta bisa ku e tabata gobernando ora Revelashon a ser skirbí. Historia ta bisa nos ku tabata Roma pagano (Lukas 2:1) ku finalmente a entregá su outoridat, stat kapital i poder na Roma papal.
Revelashon 17:3. … Mi a mira un muhé sintá riba un bestia koló skarlata, yen di nòmbernan di blasfemia.
NOTA: Roma Papal ta kuadra ku tur deskripshon. Su sede ta na Roma, “e stat di shete seru.” Skarlata ta e koló di paña di kardinalnan, i e papa hopi biaha ta bisti e koló real di púrpura na funshonnan importante. Iglesia Katóliko Romano ta atmití libremente ku durante Edat Media, el a persiguí e santunan i a goberná riba e reinan di tera. (Pa evidensia ku e papado ta kulpabel di blasfemia, repasá Lès 13.) E simbolismo di Dios ta kuadra perfektamente: un iglesia mama kaí ku su yu muhénan kaí a protestá, i asina a kuminsá ser yamá protestant. Tuma nota di e sita akí di Pader James A. O’Brien: “E opservansia ei [di djadumingu en bes di djasabra] ta keda komo un rekordatorio di e Iglesia Mama for di kua e sektanan no-katóliko a separá.”1
1The Faith of Millions [E Fe di Miónes di Hende] (Huntington, IN: Our Sunday Visitor, Inc., 1974), p. 401.
Revelashon 13:1. I mi tabata para riba e santu di laman, i a mira un bestia ta subi sali for di laman, ku shete kabes i dies kachu, ... i riba su kabesnan e nòmber di blasfemia.
Revelashon 17:3 Mi a mira un muhé sintá riba un bestia koló skarlata, yen di nòmbernan di blasfemia, i e tabatin shete kabes i dies kachu.
NOTA: E bestia di Revelashon 13:1-10 i e bestia di Revelashon 17 ta opviamente e mesun kos. Tur dos ta simbolisá e poder romano akí. Revelashon 17 ta indiká e koalishon iglesia-estado, ku e iglesia (e muhé kaí) ta kore i kontrolá e estado (e bestia). Revelashon 13 tambe ta ilustrá dos bestia envolví den fòrsa otronan pa adorá. E promé bestia ta e mesun poder ku e “mama di prostitutanan” deskribí den Revelashon 17. E lès akí pronto lo revelá e identidat di e di dos bestia.
Génesis 11:4,6,7,9. Laga nos traha un stat i un toren pa nos mes, ku su tòp ta yega te na shelu. … I Señor a bisa: … laga nos baha, i einan brua [konfundí] nan idioma, pa nan no komprondé otro su idioma. … P’esei su nòmber ta ser yamá Babel; pasobra einan Señor a konfundí e idioma di henter tera.
NOTA: E términonan “Babel” i “Babilonia” tur dos ta nifiká konfushon. E nòmber a originá na e Toren di Babel, konstruí dor di paganonan rebelde despues di e Diluvio. Nan a spera di a trah’e asina haltu ku ningun futuro awa di inundashon por a tap’e. Pero Señor a konfundí nan idiomanan, loke a krea asina tantu káos ku e proyekto a ser bandoná. Despues Babilonia a surgi pa ta un reino mundial idólatra ku tabata persiguí e pueblo di Dios. Den e buki di Revelashon, e término “Babilonia” ta nifiká un reino religioso falsu ku ta un enemigu di e Israel spiritual di Dios.
Revelashon 18:2–4. I el a grita poderosamente ku un bos fuerte, bisando: “E gran Babilonia a kai, a kai, i a bira e lugá di biba di diabelnan, i e refugio di tur spiritu malu.” … Sali for di dje, Mi pueblo, pa bo no ta partísipe di su pikánan, i pa bo no risibí di su plaganan.
NOTA: Dios ta bisa ku Babilonia a kai i a bira e kas di diabelnan i spiritunan malu. E ta spièrta ku su pikánan ta asina ofensivo ku Babilonia mester ser destruí. E pueblo di Dios mester sali lihé, sino e lo ser destruí ku e plaganan di Babilonia.
Revelashon 17:4. Teniendo un kopa di oro den su man yen di abominashon.
NOTA: Su kopa di biña ta yen di mentiranan intoksikante (Proverbionan 12:22), òf siñansanan falsu ku ta hasi hende spiritualmente burachi. Ata’kí un lista parsial di su mentiranan seduktor:
E bèrdat tristu ta ku unabes ku e mensahenan di Babilonia ta ser aseptá, un persona ta bira spiritualmente burachi i práktikamente inkapas pa komprondé kiko Beibel ta bisa realmente, pasobra e doktrinanan falsu akí ta stroba e abilidat di un persona pa komprondé e bèrdat.
Revelashon 13:11,12. Mi a mira un otro bestia ta subi sali for di tera; i e tabatin dos kachu manera un lamchi, i e tabata papia manera un dragon. I e ta ehersé tur e poder di e promé bestia su dilanti, i ta kousa tera i esnan ku ta biba den dje adorá e promé bestia, kende su herida mortal a ser kurá.
NOTA: Prepara bo mes! E di dos bestia akí di Revelashon 13 ta simbolisá Estádos Unídos di Amérika. Konsiderá e evidensia:
Revelashon 13:11. I e ta papia manera un dragon.
NOTA: Papia manera un dragon ta nifiká ku Estádos Unídos, bou di influensia di Satanas, lo bòltu su prinsipionan protestant original di separashon di iglesia i estado. E lo pasa leinan religioso ku ta fòrsa hende pa adorá kontrali na konsenshi òf sino ser kastigá ku sanshonnan ekonómiko (versíkulonan 16,17) i finalmente morto (versíkulo 15).
Revelashon 16:13. I mi a mira tres spiritu impuru manera sapu sali for di boka di e dragon, for di boka di e bestia, i for di boka di e profeta falsu.
NOTA: E dragon ta Satanas (Revelashon 12:9), trahando atraves di religionnan pagano. E bestia di Revelashon 13:1-10 ta e papado. E profeta falsu den Revelashon 16 ta protestantismo apóstata na Merka, ku ta e mesun poder ku e bestia di Revelashon 13:11-17 ku tin dos kachu manera un lamchi pero despues lo papia manera un dragon. Esaki ta e poder ku ta hasi “maravianan grandi” i “ta gaña esnan ku ta biba riba tera pa medio di e milagernan ei ku e tabatin poder pa hasi den bista di e bestia.” Revelashon 13:13,14. (Kompará ku e deskripshon di e profeta falsu duná den Revelashon 19:20.)
Revelashon 16:14. Pasobra nan ta spiritunan di demoñonan ku ta obra milagernan, ku ta sali bai na e reinan di tera i di henter mundu, pa reuní nan pa e bataya di e gran dia ei di Dios Todopoderoso.
NOTA: Sí, Dios ta bisa ku nan lo uni. Tuma nota ku nan ta uní den nan trabou di plama engaño i konstruí un konfederashon kontra e pueblo di Dios. E “bataya di e gran dia ei di Dios Todopoderoso” ta e mesun evento ku e dragon ku ta hasi guera ku e desendientenan di e muhé (Revelashon 12:17).
Revelashon 16:14. Pasobra nan ta e spiritunan di demoñonan, ku ta obra milagernan.
Revelashon 13:13,14. I e ta hasi gran maravianan, di manera ku e ta hasi kandela baha for di shelu riba tera den bista di hende, i ta gaña esnan ku ta biba riba tera pa medio di e milagernan ku e tabatin poder pa hasi.
NOTA: E koalishon di fin di tempu akí lo obra milagernan poderoso pa medio di e spiritunan di demoñonan, i kasi henter mundu lo ser konvensí (Revelashon 13:3) i engañá. Revelashon 18:23 ta bisa: “Dor di bo bruheria tur nashon a ser gañá.”
Isaias 8:20. Na e lei i na e testimonio si nan no ta papia di akuerdo ku e palabra akí, ta pasobra no tin lus den nan.
NOTA: E pueblo di Dios lo mester tèst tur kos pa medio di Beibel. Nan lo no ser gañá, pasobra nan lo tèst e milagernan i siñansanan pa determiná si nan ta bini di spiritunan di diabel òf di Señor.
15. Awe Dios ta yamando Su pueblo pa sali for di Babilonia den e siguridat di Su iglesia remanente. E ta bisa ku esnan ku keda den Babilonia lo partisipá di su pikánan i risibí su plaganan. Den tempu di Noe, solamente ocho hende a drenta e arka ku Dios a proveé pa nan salbashon. Tur otro a muri. Awe E ta proveé Su iglesia remanente komo un arka di siguridat, i miónes ta drentando. Hesus ta invitábo pa “Drenta abo i henter bo kas den e arka.” Génesis 7:1. Lo bo bisa “Sí” na Su invitashon awe?
Revelashon kapítulo 13 ta indiká ku den tempu di fin, e papado i Estádos Unídos lo uni pa influensiá henter mundu pa adorá e bestia. E entidatnan akí ta sufisiente poderoso pa logra esaki?
E papado ta, mas ku kualke otro, e poder religio-polítiko di mas fuerte na mundu. Kasi tur pais lider tin un embahador ofisial òf representante di estado na Vatikano. E papa ta ser venerá i yamá bon biní pa práktikamente tur pais. Eks lider di U.S.S.R. Mikhail Gorbachev a bisa: “Tur loke a tuma lugá na Ost Europa den añanan resien lo tabata imposibel sin e esfuersonan di Papa i e ròl enorme, inkluyendo e ròl polítiko, ku el a hunga den e arena mundial.”1 E papa a hasi mas ku 50 biahe mundial pa logra su meta di unifiká e mundu religioso bou di liderazgo di e papado.
Merka awor ta ser konsiderá komo e poder militar number un i sentro di influensia. “[Merka ta] e úniko superpoder di e planeta, ku a sobra.”2
“E poder di Merka awor lo determiná tur suseso mundial grandi.”3 Profesia di Beibel ta pronostiká ku klaridat ku Estádos Unídos di Amérika i e papado lo uni forsa, i susesonan mundial ta mustra klaramente ku e koalishon ta ser formá.
1Toronto Star, 9 di mart 1992, p. A-1.
2“The UN Obsession,” Time, 9 di mei 1994, p. 86.
3Jim Hoaglad, “Of Heroes …,” The Washington Post, 21 di ougùstùs 1991, p. A-23.